Polskie podróże do północnych krajów polarnych w okresie objętym chronologią niniejszej książki - jeżeli pominąć północne kresy Azji i Ameryki, o czym była mowa - przedstawiają się nader skromnie.
Sprawa podróży legendarnego żeglarza polskiego pod koniec XV w. poza koło polarne, której poświęcone było sporo miejsca w rozdziale o Ameryce, pozostaje do dzisiaj nie wyjaśniona dostatecznie i sporna.
Najwcześniejsze konkretne i ustalone pod tym względem powiązania z Polską można odnieść do podróży w 1613 r. Daniela Strejca z Leszna Wielkopolskiego na wody podarktyczne, do Islandii. Ów Strejc1 (1592-ok. 1663), drukarz z zawodu, brat czeski z licznej wtedy kolonii czeskiej w tym mieście, ożeniony z Krystyną Poniatowską, wydał najpierw po polsku w 1638 r. w Lesznie opis swej podróży pt. Islandia albo krótkie opisanie Wyspy kredyt dla bezrobotnych
Islandiy, Publikacja ta wywołała duże zainteresowanie w Europie i została przetłumaczona na kilka języków. Niemieckie tłumaczenie ukazało się w 1640 r., czeskie w 1673, duńskie w 1859. W roku 1893 wydrukowano razem tekst polski i czeski w ,,Svetozorze" praskim, w następnym ukazała się z tej publikacji odbitka, a ostatnie znane wydanie ukazało się w Brnie na Morawach w 1931 r. ze wstępem i komentarzem B. Horaka. Geograf islandzki Thorvaldur Thorodson nazywa pracę Strejca najlepszym opisem Islandii w XVII w.
| |
|